T.C.

ULAŞTIRMA DENİZCİLİK VE HABERLEŞME BAKANLIĞI

Tehlikeli Mal ve Kombine Taşımacılık Düzenleme Genel Müdürlüğü

Sayı : 79462207-010.07.01-1167                                         23/09/2013

Konu: IMDG Kod Uygulamaları

UYGULAMA TALİMATI

2013/180

Denizde Can Emniyeti Uluslararası Sözleşmesi (SOLAS 74) Bölüm VII Kısım A, paketli tehlikeli yüklerin taşınmasını düzenleyen zorunlu hükümler içermektedir. Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO), anılan hükümleri ayrıntılı olarak düzenlemek amacıyla MSC.122(75) sayılı karar ile Uluslararası Denizcilik Tehlikeli Yükler Kodu (IMDG Kod)’u yayımlamıştır. IMDG Kod kapsamındaki yükleri taşıyan gemi ve bu yükleri elleçleyen kıyı tesisi ilgilileri ile diğer ilgililer IMDG Kod hükümlerini yerine getirmekle yükümlüdürler.

IMDG Kod’da idarenin yetkisine bırakılmış olan hususların uygulanması EK’de belirtilen kurallar çerçevesinde yürütülecektir.

Bu Talimatta bahsi geçen İdare “Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı (UDHB) Tehlikeli Mal ve Kombine Taşımacılık Düzenleme Genel Müdürlüğü”dür.

Bu Uygulama Talimatının teknik eki, Sözleşmedeki ve uygulamalardaki gelişme ve değişikliklere paralel olarak Tehlikeli Mal ve Kombine Taşımacılık Düzenleme Genel Müdürlüğü tarafından güncellenecektir.

Bilgilerini ve gereğini önemle rica ederim.

Suat Hayri AKA

Bakan a.

Müsteşar Yardımcısı V.

EKLER:

1- Uygulama Talimatı Teknik Eki ( 6 sayfa)

EK

Uluslararası Denizcilik Tehlikeli Yükler Kodu (IMDG KOD) Hakkında Uygulama Talimatı Teknik Eki

1- Uygulama
Bu talimat, IMDG Kod’a tabi yüklerin; Türk limanlarda elleçlenmesi, taşıma ünitesine ve gemiye yüklenmesi/boşaltılması, bildirimi, depolanması, kontrol ve denetiminin yapılması, fumigasyon prosedürleri, muafiyetler ile ambalaj, taşınabilir tank ve yük taşıma birimlerinin tasarım, test, onay ve sertifikalandırılması konularında, zorunlu sözleşme ve mevzuat hükümlerine ek olarak uygulanır.

2- IMDG Kod’da İdarenin yetkisine bırakılmış olan hususlar
Kod’da İdarenin yetkisine bırakılmış ve referans numaralarıyla birlikte belirtilen konular aşağıdaki şekilde uygulanacaktır.

1.3. Tehlikeli yüklerin taşınmasında görev alan kişilerin eğitimleri
(1) IMDG Kod’da belirtilen sorumluluklar kapsamında, liman ve kara tesisinde çalışan personelin alması zorunlu olan genel farkındalık, göreve yönelik ve yenileme eğitimlerinin Denizyoluyla Taşınan Tehlikeli Yüklere İlişkin Uluslararası Kod Kapsamında Eğitim ve Yetkilendirme Yönetmeliği’ne uygun olması zorunludur.

(2) Liman tesislerine uygunluk denetimi gerçekleştirecek personelin eğitilmesi ve gerekli yeterliliğinin sürekli sağlanması zorunludur.

(3) Tehlikeli yükleri taşıyan veya elleçleyen kişilerin tehlikeli yüklerin güvenli bir şekilde taşınması ve elleçlenmesi konusunda eğitim almaları ve görevleri kapsamında sertifika sahibi olmaları zorunludur.

1.5.2. Radyasyondan Korunma Programı
Radyoaktif malzemenin nakliyesi, radyasyon koruma önlemlerinin yeterli derecede göz önüne alınmasını hedefleyen sistemik düzenlemelerden oluşan bir radyasyon koruma programına tabi olacaktır. Taşımalarda, Türkiye Atom Enerjisi Kurumu tarafından kişiler için belirlenmiş yıllık doz değerleri olan 1 milisievert (mSv)’in geçilmediği durumlarda ilgililerce temel radyasyondan korunma eğitimi almış Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanı hizmeti alınması yeterlidir, ancak, yıllık doz değerlerinin 1 milisievert’in üstünde olması durumunda radyasyon güvenliği mevzuatı dahilinde Türkiye Atom Enerjisi Kurumundan yetkilendirilme aranır. Radyasyon koruma programı, IMDG Kod’un 1.5.2.2, 1.5.2.4, 7.1.4.5.13’ten 7.1.4.5.18’e kadarki hükümlerini içermek zorundadır.

İdare, her durumda iş ve işlemlerin “Radyasyondan Korunma Programları”na uygun olarak yürütüldüğü denetler.

1.5.3. Kalite Güvencesi
Tüm özel hazırlanmış ve düşük oranda dağılabilir radyoaktif malzemeler ve ambalajların tasarım, üretim, test, dokümanlar, kullanım, bakım onarım ve kontrolünü yapanlar, Kod kapsamı ve kabul edilmiş ilgili uluslararası standartlara dayalı kalite güvence sistemini oluşturmak ve İdare’ye sunmak zorundadır.

İdare Kalite güvence sistemini onaylarken, IMDG Kod’la uyum sağlandığından emin olmalıdır.

Emin olmadığı durumlarda; radyoaktif maddeler ile ilgili olarak Türkiye Atom Enerjisi Kurumundan, patlayıcı maddeler ile ilgili olarak İçişleri Bakanlığından, bulaşıcı maddeler ile ilgili olarak Sağlık Bakanlığından, Kimyasallar, müstahzarları ve atıklar ile ilgili olarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığından, gıda, tarım ürünleri ve canlı hayvan ile ilgili olarak Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından ve Dış Ticaret Standardizasyon Tebliğlerine uygunluğu durumu hakkında Ekonomi Bakanlığından görüş alabilir.

1.5.4.1. Radyoaktif maddeler için özel şartlar altında sevkiyat
Tehlikeli mal taşımacılığı iş ve işlemlerini yapan işletme ve kuruluşlar “Tehlikeli Madde Taşımacılığı Faaliyet Belgesi”ne sahip olmak zorundadır. Bu kapsamda verilen izinlerin süresi İdare tarafından belirlenir.

İdare, radyoaktif maddeler için özel şartlar altındaki taşıma sevkiyat onaylarında taşımada radyasyon güvenliğinin sağlanmasına ve/veya gerekiyorsa fiziksel korunma koşullarının yerine getirilmesine yönelik olarak Türkiye Atom Enerjisi Kurumunun izin veya yetkilendirmesini arar.

2.0.0 Sınıflandırmaya İlişkin Sorumluluklar
IMDG Kod’da tanımlandığı üzere, sınıflandırma işlemi gönderen veya İdare tarafından yetkilendirilen kişilerce yapılacaktır.

2.1.0 Yetkili İdarelerin karşılıklı mutabakatına bağlı olarak özel koşullar altında patlayıcı maddelerin taşınması
Karşılıklı mutabakata bağlı olarak özel koşullar altında patlayıcı maddelerin taşınmasına yetkili İdareler, onay verebilirler. Söz konusu taşımalara, İçişleri Bakanlığının görüşü alınarak İdare tarafından onay verilir. Bu onay sırasında 2.1.3.2 ve 2.1.3.4 kapsamındaki izinlerin alınması zorunludur.

2.6. Bulaşıcı maddelerin sevkiyatı
Bulaşıcı maddelerin sevkiyatına onay, İdare tarafından izin verilir. İdare gerekli olduğu durumlarda Sağlık Bakanlığından konu ile ilgili görüş alır. İdare, Sağlık Bakanlığı ile koordineli olarak, işletmecilerin ve taşımacıların 2.6.3.1.2 kapsamında belirtilen biyolojik tehlike oluşturabilecek bazı lisanslı biyolojik tehlikeye sebep olan maddelerle ve 2.6.3.1.4 kapsamında İnsanlara, hayvanlara veya çevreye zarar verebilecek organizmaların ve bunları barındıran hayvanların sahip olduğu enfeksiyöz maddelerle ilgili hükümlere uymasını ister veya başka ek sınırlamalar getirebilir.

3.3. Belirli madde, materyal veya malzemeler için geçerli olan özel hükümler
Tehlikeli Madde Listesinin 6 ncı Sütununda yer alan özel hükümlere ilişkin izinler İdare tarafından verilir. İdare gerek gördüğü durumlarda ilgili kurumdan görüş alır. Kod’un 3.3 maddesi kapsamında özel hükümleri bulunan konularda izni bulunmayan yüklerin liman tesisine giriş ve çıkışına izin verilmez.

4.1 Ambalaj ve Kapların Test Muayene ve Sertifikalandırılması
IMDG Kod 4.1.1.18, 4.1.2.2, 4.1.3.7, 4.1.3.8.1, 4.1.4.2, 4.1.5.15, 4.1.5.18 ve 4.1.7.2.2 kapsamındaki ambalaj ve kapların test ve muayeneleri İdare veya idarece yetkilendirilmiş kuruluş tarafından yapılmalıdır.

Ülkemizde tehlikeli yük taşınan ambalaj ve kapların test, muayene ve sertifikalandırılması İdare tarafından yetkilendirilen TSE tarafından yapılmaktadır.

4.2.1.7 Taşınabilir tank ve çok elementli gaz konteynerleri
Taşınabilir tank ve çok elementli gaz konteynerlerinin test, muayene ve sertifikalandırılma işlemleri; IMDG Kod kuralları çerçevesinde TSE tarafından yapılır.

4.2.1.13.1 Sınıf 5.2 ve Sınıf 4.1 yüklerin taşınabilir tanklarla taşınması
Sınıf 5.2 ve Sınıf 4.1 yüklerin taşınabilir tanklarla taşınmasında, taşıma faaliyetinden 24 saat önce İdare’ye bildirim zorunludur. Yapılan bildirimlere müteakip gerekli inceleme ve izinler İdare tarafından verilir. Söz konusu tanklar onaylı olmalıdır.

4.2.1.16.2. Taşınabilir tankların doldurulma oranı
Sınıf 7 kapsamındaki taşımalarda kullanılan taşınabilir tankların doldurulma oranı; İdare tarafından daha düşük değer belirlenmiş ise %90’ı geçmeyecektir. Bu kapsamda dolum oranlarının hesaplanmasına ilişkin IMDG Kod’da belirtilen değerlerin üstünde yükleme yapılamaz. Radyoaktif maddelerin taşındığı tanklarla diğer maddeler taşınamaz.

4.2.3.6.4 Soğutulmuş ve sıvılaştırılmış gazların taşınabilir tanklarla taşınması
Söz konusu tanklar, IMDG Kod kurallarına uygun olması şartı ile İdare tarafından belirlenecek kurallar çerçevesinde yetkilendirilmiş kurum ve kuruluşlar tarafından onaylanır. Gazların yapısal özelliğine bağlı olarak maddenin özelliğinden kaynaklı olan bekleme sürelerinden daha kısa süreli taşımalarda, İdarenin onayına bağlı olarak, daha fazla doldurma oranına izin verilebilir.

4.2.5.3 Taşınabilir tanklar için özel şartlar
Taşınabilir tanklarla yapılacak olan TP1, TP9, TP10, TP23 ve TP24 taşımalar, IMDG Kod’da belirtilen şartları karşılamadığı durumlarda, özel taşıma şartlarına ilişkin uygulama İdare’nin belirleyeceği kriterler çerçevesinde olmalıdır.

4.3.1.3 Dökme yüklerin güvenli yüklenmesi ve taşınması
Dökme olarak taşınan katı veya sıvı yükler ile ve bu yükleri taşıyan araçların deniz yoluyla taşınması durumunda, IMO/ILO/UNECE veya TS EN 12195 kapsamında yükleme güvenliğini sağlamak zorundadır.

5.1.5.2 Özel Sevkiyat prosedürleri
IMDG Kod’un uygulanabilir tüm gerekliliklerini sağlamayan sevkiyatlar İdarenin onayı ile özel şartlar altında yapılabilir.

5.4.3.1 Tehlikeli veya deniz kirletici yüklerin bildirimi
Tehlikeli veya deniz kirletici yükler listesi limana varıştan 24 saat önce, sefer süresi 24 saatten az olan seyirlerde ise yükleme limanından kalkışından hemen sonra ilgili liman başkanlığına bildirilmelidir. Kara tesislerinden limana gelecek olan tehlikeli veya deniz kirletici yükler listesi liman sahasına varıştan en az 3 saat önce, sefer süresi 3 saatten az olan taşımalarda ise yükleme yerinden hareketine müteakip ilgili liman işletmesine bildirilmelidir.

5.5 Fumigasyon
Fumigasyon yapılmış ve/veya fumigasyon işaretli yük taşıma birimleri ile taşınan gaz oluşumuna neden olan yüklerin bulunduğu yük taşıma birimlerinin gaz ölçümleri yapılmadan veya yapılan ölçüm değerleri İdarece belirlenen değerlerin üzerinde olması durumunda aktif veya pasif havalandırma yapılmadan liman sahalarından çıkışına izin verilmez.

Tehlikeli olarak nitelendirilen gaz türleri ve miktarları İdare tarafından ilam edilir. Ölçüm değerlerinin taşımanın ve elleçlemenin emniyetini etkileyecek düzeyde İdare tarafından belirlenen miktarların üzerinde olması durumunda, aktif ve pasif havalandırmaya liman veya kara tesisinde devam edilmesi veya ilaçlanmış maddelerin ve materyallerin boşaltılması İdare’nin onayı ile yapılır. Fumigasyon için kullanılan maddelere ilişkin bilgiler (miktar ve tür) üçer aylık periyotlarla idareye bildirilir.

Fumigasyon yapılmış veya kendi özelliğinden kaynaklı gaz üreten yük taşıma ünitelerinin gaz ölçümleri ve gazdan arındırma işlemleri, İdare tarafından yetkilendirilmiş kişi, kurum ve kuruluşlarca yapılır. Ölçüm ve gazdan arındırma işlemleri sonucunda bir belge düzenlenir. Tespit edilen değerler İdare tarafından ilam edilen değerlerin üzerinde olması durumunda ilgili yük taşıma ünitelerinin tesisi terk etmesine izin verilmez. Soğutma ve iklimlendirme amaçlı kullanılan malzemeler için de aynı ölçüm, havalandırma ve gazdan arındırma kuralları uygulanacaktır.

6.0 IMDG Kod Kısım 6 çerçevesinde yapılacak tasarım, test, onay, belgelendirme ve denetim IMDG Kod Kısım 6 çerçevesinde aşağıdaki iş ve işlemlerin yapılması hususunda TSE yetkilendirilmiştir.
- Paketlerin tip onayı ve periyodik kontrolleri.

- Basınçlı kapların uygunluğunun değerlendirilmesi, onay ve periyodik denetimleri,

- Radyoaktif madde paketlerinin tasarım test ve onayları,

- IBC’lerin tasarım, onay ve periyodik denetimleri,

- Büyük paketlerin tasarım, test ve onayları,

- Taşıma tanklarının tasarım, test ve onayları,

- IMO TİP4, TİP6 ve TİP8 tankların tasarım, test, sertifikalandırma ve muayeneleri.

7.1.4.5 Sınıf 7 yüklerin istifi
Sınıf 7 yüklerin istifi yüzey ısısı 15 Watt/m2 yi geçmeyen yüklerin çevresindeki kargonun çuval veya çanta olmaması kaydıyla paket veya birleştirilmiş paket özel istifleme koşulları olmaksızın İdare tarafından aksi belirtilmedikçe diğer kargo ile taşınabilir veya depolanabilir. Sevkiyat için İdarenin kontrollerinde İlgili ülkenin yetkili Kurumu tarafından onaylanmış Radyasyondan Korunma programı hazır bulundurulacaktır. Sevkiyatın yerine ulaştırılamaması durumunda daha sonra uygulanacak işlemler için İdare tarafından belirlenecek güvenli bir mahalde tutulur.

Bölünebilir madde taşıyan paket, birleştirilmiş paket ve konteynerlerin toplam kritiklik güvenlik indislerinin 50’yi geçmediği veya 50’yi geçtiği durumlarda IMDG Kod’un 7.1.4.5.15 ve 7.1.4.5.16 ‘da belirtilen ilgili hükümlerin yerine getirilmesi İdare tarafından talep edilir.

7.9.1 Muafiyetler
Tehlikeler maddelerin taşınması IMDG Kod’da geçen muafiyet hükümlerinin talep ettiği koşullara uygun etkin ve güvenli olması durumunda İdarenin uyguladığı muafiyet hükümleri geçerlidir.

Liman ve bayrak devleti yetkili kurumları tarafından sağlanan muafiyetler IMDG Kod’da aranan muafiyet hükümlerini karşılıyorsa İdare tarafından kabul edilir. Taşıma ile ilgili muafiyeti alan, muafiyet koşullarını idareye bildirmekle yükümlüdür. Muafiyet şartları, Limana varıştan 24 saat önce, sefer süresi 24 saatten az olan seyirlerde ise yükleme limanından kalkışından hemen sonra ilgili liman başkanlığına bildirilmelidir.

7.9.2. Onaylar (İzin, etkilendirme ve Anlaşmalar dahil olmak üzere) ve Sertifikalar
Yetkili Kurum tarafından veya yetkili kurum tarafından yetkilendirilmiş kuruluşça çıkarılan IMDG Kod Bölüm 1 (Genel hükümler)’den Bölüm 7.8. dahil olmak üzere belirtilen onay, izin, yetkilendirme veya anlaşma ve sertifikalar SOLAS ve MARPOL’a taraf ülkelerin yetkili kurumları tarafından çıkarılmış olmak kaydıyla İdare tarafından geçerli kabul edilir. Uluslararası geçerli olacak IMDG Kod Bölüm 1 (Genel hükümler)’den Bölüm 7.8. dahil olmak üzere belirtilen onay, izin, yetkilendirme veya anlaşma ve sertifikalar Türkiye’de İdare tarafından düzenlenir.

7.1.7.4.6 Sınıf 1 yükleri taşıyacak gemilerin yapısal gereklilikleri.
Sınıf 1 yüklerin gemilerde taşınmasına yönelik olarak, gemilerin yapısı ile ilgili hususlarda Bayrak Devleti veya yetkilendirdiği klas kuruluşunun onayı gereklidir. Sınıf 1 yükleri taşımaya yönelik uygunluk belgesi olmayan gemiler bu yükleri taşıyamaz.

3- Bazı tehlikeli yüklere getirilen kısıtlamalar
IMDG Kod, Sınıf 1, Sınıf 6.2 ve Sınıf 7 kapsamına giren tehlikeli yüklerde, zorunlu gönderme şartlarına uyulacaktır. Sınıf 2.1 ve diğer özel şart gerektiren tehlike sınıflarındaki yüklere ilişkin olarak belirlenen ulusal şartlara uyulması zorunludur. Öngörülemeyen nedenlerle, bu maddelerin liman tesisinde geçici olarak, belirli miktarlarda ve sürede diğer tehlikeli yüklerden ayrı olarak özel yerlerde istif edilmesi kaydıyla, elleçlenmesi ve depolanması idarenin izine bağlıdır. İdare tarafından izin verilebilmesi için tehlikeli yük sınıfının gerektirdiği tüm önlemlerin alınmış olması gerekmektedir.

4- Tehlikeli Yüklerin Liman Sahalarındaki Ayrım Kuralları
(1) Genel

a) İkincil derece tehlike arz eden tehlikeli yükler için, ikincil derece tehlike arz eden tehlikeli yükler ile ilgili ayırma gereklilikleri uygulanmalıdır. Bir tek sınıftan fazla tehlikeli yük içeren yük taşıma birimleri için en detaylı ayırma zorunlulukları uygulanmalıdır.

b) Farklı sınıflardan olan ve konteynere konulmadan paketlenmiş tehlikeli yükler doğrudan birbirlerinin üzerine istiflenmemelidir. Bu, tek bir sınıfa ait ancak farklı ikincil tehlikeleri olan birlikte paketlenmiş yükler ve aynı zamanda 8 tehlike sınıfının belirli yükleri için uygulanır.

c) Elverişli olan durumlarda tehlikeli yük içeren konteynerler, tank konteynerler ve taşınabilir tanklar doğrudan birbirlerinin üzerine veya yan yana istiflenmemelidir. Sadece aynı sınıftan tehlikeli yükler içeren konteynerler için istisnai izin verilir. Bu, 8 tehlike sınıfında farklı yükler içeren konteynerler için uygulanmaz. Uygulanabildiği alanlarda konteynerler, kapılara ve her iki tarafa da erişimi engellemeyecek şekilde istiflenmelidir.

d) Toksik (zehirli) etiketli tehlikeli yükler yiyeceklerden ve hayvan yemlerinden ayrı tutulmalıdır.

e) Ayırma zorunlulukları sadece istifleme sahalarında ve limanlardaki karayolu araçlarının üstündeki tehlikeli yükler için geçerlidir.

(2) Sınıf 6.2 ve Sınıf 7 (kısım 1.4S’dekiler hariç) tehlikeli yüklerin limana alınması ve limanda istiflenmesi, her bir terminaldeki ya da rıhtımdaki elleçleme imkanları farklılık gösterdiğinden dolayı her bir tesis için özel kurallara tabi olmalıdır.

(3) Liman sahasına teslim edilen tüm tehlikeli yükler IMDG Kod kapsamına göre işaretlenmeli, belgelendirilmeli, paketlenmeli ve etiketlenmelidir.

(4) Tehlikeli yüklerin ayrım kuralları, IMDG Kodunun 7.2. bölümüne göre olmalıdır.

5- Patlayıcılar ile ilgili kurallar;
(1) İdare tarafından izin verilmediği sürece Sınıf 1.4S dışındaki tehlikeli yüklerin sadece supalan tahliyesine izin verilir.

(2) Patlayıcı maddelerin taşımasının gerçekleştirileceği uyumluluk grubu görevi ve uygun sevkiyat adı ile birlikte bu patlayıcı maddelerin sınıflandırılması, IMDG Kodu’nun 2.1. bölümündeki hükümlere göre nakliyeden önce üretici ülkenin yetkili otoritesi tarafından onaylanmış olması gerekmektedir.

(3) Patlayıcıların yüklenmesi ve tahliyesi esnasında; yapay aydınlatma, telsiz ve radar, istifleme için kullanılan mekanik ekipmanlar, hasarlı paketler, hava şartlarına karşı koruma, güvenlik ile ilgili hususlarda, IMDG Kod da belirtilen önlemler dikkate alınmalıdır:

6- Radyoaktif maddeler ile ilgili kurallar
(1) IMDG Kod’un 7. Tehlike Sınıfında belirtilmiş ve yine aynı Kodun 2.7. bölümünde tanımlanmış radyoaktif maddeler elleçleme izni olan limanlarda supalan olarak yükleme veya tahliyesine izin verilir.

(2) Paketlenmiş radyoaktif madde, eğer Radyoaktif Maddelerin Güvenli Taşınması ile ilgili Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın (IAEA) Yönetmeliklerine ve IMDG Kodun gerekliliklerine ya da benzer ulusal, yasal gerekliliklere uygun ise limanda tahliyesine ve yüklenmesine izin verilir.

(3) Radyoaktif madde içeren paketler, IMDG Kodun 7.1.14. ve 7.2.9. bölümlerindeki detaylı gereksinimlere uygun olarak istiflenmeli ve ayrılmalıdır.

(4) Radyoaktif maddelerin ya da radyoaktif madde içeren paketlerin dâhil olduğu herhangi bir kaza ya da bu maddelerin veya paketlerin çalınması ya da kaybolması durumunda liman otoritesi ve ilgili ulusal otoriteler anında bilgilendirilmelidir.

7- Bulaşıcı maddeler ile ilgili kurallar
(1) Bulaşıcı maddelerin (IMDG Kod, Sınıf 6.2), elleçleme izni olan limanlarda supalan olarak yükleme veya tahliyesine izin verilir.

IMDG Kod uygulamaları çerçevesinde, yetkili kurumlar, donatanlar, işletmeciler, gemi kaptanları, liman işleticileri, göndericiler, alıcılar, yükleyiciler, yükleme veya boşaltma işini yüklenenler (stevedore), muayene ve sertifikalandırma kuruluşları ve tehlikeli maddelerin paketli olarak denizyolu ile taşınmasında yer alan diğer ilgililer, taşımacılık faaliyetleriyle ilgili iş ve işlemleri yukarıda belirtilen kurallara uygun olarak yapmak zorundadırlar.

Eğitim Ön Başvurusu İçin Lütfen Tıklayın